Çekimli Fiil Nedir? Kip, Kişi ve Yüklem İlişkisi

Fiiller cümlede yargı bildirebilmek için zaman veya tasarlama anlamı kazanır ve bir kişiye bağlanır. “Yaz-” tek başına fiil köküdür; “yazdı”, “yazıyor”, “yazacak” ve “yazmalısın” biçimleri ise kip ve kişi anlamı taşıyan çekimli fiillerdir. Bu sözcükler bir işin kim tarafından, hangi zamanda veya hangi tasarlama anlamıyla gerçekleştirildiğini gösterir. Çekimli fiili belirlerken yalnızca sözcüğün sonunda ek bulunup … Devamını oku

Türemiş Fiil Nasıl Oluşur? Yapım Ekleri ve Örnekler

Türkçede yeni fiiller yalnızca fiil köklerinden değil, isim köklerinden de oluşturulabilir. “Gözledi”, “temizledi”, “sevindi” ve “yazdırdı” fiillerinin her birinde köke getirilen bir yapım eki yeni bir fiil gövdesi meydana getirmiştir. Bu şekilde en az bir yapım ekiyle oluşturulan fiillere türemiş fiil denir. Bir fiilin türemiş olup olmadığını belirlerken sözcükte yalnızca ek aramak yeterli değildir. Çünkü … Devamını oku

Basit Fiil Nedir? Yapım ve Çekim Eki Ayrımı

Basit fiil denildiğinde akla yalnızca kök hâlindeki kısa sözcükler gelmemelidir. Bir fiil; kip, kişi ve olumsuzluk gibi unsurlar alarak uzayabilir, buna rağmen yapısına göre basit kalabilir. “Gel”, “geldi”, “gelmeyecek” ve “geliyordunuz” biçimlerinin tamamı gel- köküne dayanır. Bu sözcüklerde yeni bir fiil gövdesi oluşturan yapım eki bulunmadığı için hepsi basit fiildir. Basit fiili belirlemede en önemli … Devamını oku