Sıfat Nedir? Sıfat Türleri, Özellikleri ve Örnekleri

Sıfat, isimlerin önüne gelerek onları niteleyen veya belirten sözcüktür. Türkçede sıfatlar, Sözcük Türleri içinde önemli bir yere sahiptir ve Dil Bilgisi konularının temel başlıklarından biridir. Bir varlığın rengini, biçimini, durumunu, sayısını, yerini, belirsizliğini ya da soru anlamını gösteren kelimeler sıfat görevinde kullanılır. Kırmızı kalem, bu kitap, üç öğrenci, bazı insanlar ve hangi yol gibi ifadelerde isimlerden önce gelen kelimeler sıfattır.

Sıfatlar nedir? Sıfat türleri, niteleme sıfatı, belirtme sıfatları, sıfat tamlaması ve örnekler

Sıfat konusu, yalnızca kelime türlerini tanımak için değil; İsimler, Zamirler, Zarflar, [Sıfat Tamlamarı] ve [Cümlenin Ögeleri] gibi konuları daha iyi anlamak için de önemlidir. Çünkü sıfatlar cümlede çoğu zaman isimlerle birlikte kullanılır ve ismin anlamını daraltır, belirginleştirir ya da ona yeni bir özellik kazandırır.

İçindekiler

  1. Sıfat Nedir?
  2. Sıfatların Özellikleri
  3. Sıfat Nasıl Bulunur?
  4. Sıfat Türleri Nelerdir?
    4.1. Niteleme Sıfatı
    4.2. Belirtme Sıfatları
    4.2.1. İşaret Sıfatı
    4.2.2. Sayı Sıfatı
    4.2.3. Belgisiz Sıfat
    4.2.4. Soru Sıfatı
  5. Sayı Sıfatı Türleri
    5.1. Asıl Sayı Sıfatı
    5.2. Sıra Sayı Sıfatı
    5.3. Üleştirme Sıfatı
    5.4. Topluluk Sayı Sıfatı
    5.5. Kesir Sayı Sıfatı
  6. Sıfat Örnekleri
  7. Sıfat ile Zamir Arasındaki Fark
  8. Sıfat ile Zarf Arasındaki Fark
  9. Sıfat Tamlaması ile Sıfat Arasındaki İlişki
  10. TYT Türkçe’de Sıfatlar Nasıl Sorulur?
  11. Sıfatlar Konusunda Sık Yapılan Hatalar
  12. Açıklamalı Mini Test
  13. Sık Sorulan Sorular
  14. Sonuç

1. Sıfat Nedir?

Sıfat, bir ismin önüne gelerek o ismi niteleyen ya da belirten sözcüktür. Sıfatlar tek başına bir varlığı karşılamaz; genellikle bir isimle birlikte kullanılır. Bu nedenle sıfatları doğru anlamak için önce ismi tanımak gerekir. Eğer bir kelime bir varlığın özelliğini, sayısını, yerini, belirsizliğini ya da soru anlamını bildiriyorsa ve ardından bir isim geliyorsa bu kelime çoğunlukla sıfattır.

Örnek:

Güzel ev
Eski defter
Bu çanta
Beş öğrenci
Bazı insanlar
Hangi kitap

Bu örneklerde “güzel”, “eski”, “bu”, “beş”, “bazı” ve “hangi” kelimeleri kendilerinden sonra gelen isimleri açıklamaktadır. Bu yüzden sıfat görevindedir.

Sıfatların temel görevi, ismin anlamını daha belirgin hâle getirmektir. “Kitap” kelimesi tek başına genel bir anlam taşır. Ancak “bu kitap”, “eski kitap”, “üç kitap” veya “bazı kitaplar” dediğimizde kitabın hangi özellikte olduğu daha açık hâle gelir.

2. Sıfatların Özellikleri

Sıfatların en belirgin özelliği, isimlerden önce gelmeleri ve isimleri çeşitli yönlerden tamamlamalarıdır. Bu yönüyle sıfatlar, Türkçede anlamı zenginleştiren önemli sözcüklerdir.

Sıfatların başlıca özellikleri şunlardır:

  1. Sıfatlar isimlerden önce gelir.
  2. Bir varlığın rengini, biçimini, durumunu, sayısını veya yerini bildirebilir.
  3. Tek başına kullanıldığında çoğu zaman sıfat görevini kaybeder.
  4. Bir ismi niteleyebilir ya da belirtebilir.
  5. Cümlede genellikle isimle birlikte anlam kazanır.
  6. Çekim eki aldığında veya ismin yerini tuttuğunda zamirleşebilir.

Örnek:

Küçük çocuk bahçede oynuyor.

Bu cümlede “küçük” kelimesi “çocuk” isminin özelliğini bildirdiği için sıfattır.

Başka bir örnek:

Şu ev çok eski görünüyor.

Bu cümlede “şu” kelimesi “ev” ismini işaret yoluyla belirttiği için sıfattır.

Sıfatların önemli bir özelliği de ismin anlamını sınırlandırmasıdır. “Öğrenci” dediğimizde genel bir varlık adı söyleriz. “Çalışkan öğrenci” dediğimizde ise öğrencinin bir özelliğini belirtmiş oluruz. Bu nedenle sıfatlar, anlatımı daha açık ve ayrıntılı hâle getirir.

3. Sıfat Nasıl Bulunur?

Sıfatı bulmak için önce cümledeki isimleri belirlemek gerekir. Daha sonra bu isimlerden önce gelen kelimelerin isme hangi anlamı kattığına bakılır. Eğer bir kelime ismin özelliğini, sayısını, yerini, belirsizliğini veya soru anlamını bildiriyorsa sıfattır.

Sıfat bulmak için şu sorular sorulabilir:

Nasıl?

Hangi?

Kaç?

Kaçıncı?

Kaçar?

Ne kadar?

Örnek:

Yaşlı adam yavaşça yürüdü.

Bu cümlede “adam” isimdir. “Nasıl adam?” sorusunun cevabı “yaşlı adam”dır. Bu yüzden “yaşlı” kelimesi sıfattır.

Başka bir örnek:

Üç çocuk parkta oynuyordu.

Bu cümlede “çocuk” isimdir. “Kaç çocuk?” sorusunun cevabı “üç çocuk”tur. Bu nedenle “üç” kelimesi sıfattır.

Sıfatı bulurken dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, sıfatın mutlaka bir isimle ilişkili olmasıdır. Bir kelime başka bir cümlede sıfat değil, farklı bir görevde kullanılabilir. Bu nedenle kelimenin tek başına anlamına değil, cümledeki görevine bakmak gerekir.

4. Sıfat Türleri Nelerdir?

Sıfatlar genel olarak iki ana gruba ayrılır: Niteleme Sıfatı ve Belirtme Sıfatları Niteleme sıfatları varlıkların özelliklerini bildirirken belirtme sıfatları varlıkları işaret, sayı, belirsizlik veya soru yoluyla belirtir.

Bu ayrım, sıfat konusunun temelini oluşturur. Sıfatları doğru sınıflandırmak, özellikle sınav sorularında karıştırılan sözcük türlerini ayırt etmeyi kolaylaştırır.

4.1. Niteleme Sıfatı

Niteleme sıfatı, isimlerin nasıl olduğunu bildiren sıfattır. Bir varlığın rengini, biçimini, durumunu, özelliğini, niteliğini veya ayırt edici yönünü gösterir. Bu yüzden niteleme sıfatını bulmak için isme genellikle “nasıl?” sorusu sorulur.

Örnek:

Eski ev
Kırık cam
Sessiz oda
Tatlı elma
Uzun yol

Bu örneklerde “eski”, “kırık”, “sessiz”, “tatlı” ve “uzun” kelimeleri kendilerinden sonra gelen isimlerin özelliklerini bildirmektedir. Bu nedenle bu kelimeler Niteleme Sıfatı görevindedir.

Cümle içinde örnek:

Eski defter masanın üzerinde duruyordu.

Bu cümlede “eski” kelimesi “defter” isminin nasıl olduğunu bildirdiği için niteleme sıfatıdır.

Niteleme sıfatları yalnızca basit özellik bildiren kelimelerden oluşmaz. Bazı kullanımlarda sıfat, ismin yerine geçerek Adlaşmış Sıfat hâline gelebilir. Örneğin “yaşlı adam” ifadesinde “yaşlı” kelimesi sıfattır; “Yaşlıya yardım etti.” cümlesinde ise “yaşlı” kelimesi ismin yerini tuttuğu için adlaşmış sıfat olarak kullanılmıştır.

Niteleme sıfatlarında anlamı güçlendirmek için Sıfatlarda Pekiştirme yapılabilir. “Tertemiz oda”, “bembeyaz gömlek”, “simsiyah gece” gibi kullanımlarda sıfatın anlamı daha güçlü hâle gelir. Buna karşılık “küçücük ev”, “minicik çocuk”, “ufacık kutu” gibi örneklerde sıfatın anlamı Sıfatlarda Küçültme yoluyla ifade edilir.

Bazı niteleme sıfatları karşılaştırma veya derece anlamı da taşıyabilir. “Daha güzel yazı”, “en uzun yol”, “çok başarılı öğrenci” gibi kullanımlar Sıfatlarda Derecelendirme konusuyla ilişkilidir. Ayrıca “Doktor Ayşe”, “Yüzbaşı Mehmet”, “Dede Korkut” gibi ifadelerde görülen Unvan ve Lakap Sıfatları, ismin önünde ya da yanında kullanılarak kişiyi tanıtan özel niteleyici yapılardır.

Kısacası niteleme sıfatı, sıfatlar konusunun en temel bölümlerinden biridir. Bir ismin nasıl olduğunu gösteren her kelime, cümledeki görevine göre niteleme sıfatı olabilir. Ancak adlaşma, pekiştirme, küçültme, derecelendirme, unvan ve lakap kullanımları bu konunun daha dikkatli öğrenilmesi gereken özel bölümleridir.

4.2. Belirtme Sıfatları

Belirtme sıfatları, isimleri çeşitli yönlerden belirten sıfatlardır. Bu sıfatlar ismin özelliğinden çok; yerini, sayısını, belirsizliğini veya soru anlamını gösterir.

Belirtme sıfatları dört ana grupta incelenir:

  1. İşaret sıfatı
  2. Sayı sıfatı
  3. Belgisiz sıfat
  4. Soru sıfatı

Bu dört grup, sıfatlar konusunun en çok soru gelen bölümlerinden biridir. Özellikle İşaret Sıfatı, Sayı Sıfatı, Belgisiz Sıfat ve Soru Sıfatı birbirinden doğru ayrılmalıdır.

4.2.1. İşaret Sıfatı

İşaret sıfatı, isimleri işaret yoluyla belirten sıfattır. Genellikle “bu”, “şu”, “o”, “böyle”, “şöyle”, “öyle” gibi kelimelerle yapılır.

Örnek:

Bu masa
Şu sokak
O kitap
Böyle insan
Öyle davranış

Cümle içinde örnek:

Bu soruyu dikkatli çözmelisin.

Bu cümlede “bu” kelimesi “soru” ismini işaret ettiği için işaret sıfatıdır.

İşaret sıfatı ile işaret zamiri sıkça karıştırılır. Eğer işaret bildiren kelimeden sonra bir isim geliyorsa işaret sıfatıdır. Eğer kelime ismin yerini tutuyorsa işaret zamiridir. Bu ayrım, Zamirler konusuyla doğrudan ilişkilidir.

Örnek:

Bu kitap çok güzel.
Bu çok güzel.

İlk cümlede “bu” kelimesinden sonra “kitap” ismi geldiği için işaret sıfatıdır. İkinci cümlede ise “bu” kelimesi ismin yerini tuttuğu için zamirdir.

4.2.2. Sayı Sıfatı

Sayı sıfatı, isimleri sayı bakımından belirten sıfattır. Bir varlığın kaç tane olduğunu, kaçıncı sırada bulunduğunu, kaçar paylaştırıldığını veya ne kadarının ifade edildiğini gösterebilir.

Örnek:

Üç kalem
İkinci sıra
Beşer kişi
Yarım ekmek
İkişer elma

Sayı sıfatları, kendi içinde farklı türlere ayrılır. Bu nedenle sayı sıfatı konusu, sıfatlar içinde ayrı bir önem taşır. Özellikle sınavlarda asıl sayı sıfatı, sıra sayı sıfatı ve üleştirme sayı sıfatı gibi alt başlıklar karıştırılabilir.

4.2.3. Belgisiz Sıfat

Belgisiz sıfat, isimleri tam olarak belirtmeden, belirsiz bir şekilde gösteren sıfattır.

Örnek:

Bazı öğrenciler
Birkaç soru
Birçok insan
Her çocuk
Hiçbir sebep
Kimi günler

Bu örneklerde isimlerin sayısı veya miktarı kesin değildir. “Bazı”, “birkaç”, “birçok”, “her”, “hiçbir” ve “kimi” kelimeleri isimleri belirsiz biçimde belirtir.

Cümle içinde örnek:

Bazı konular tekrar edilmelidir.

Bu cümlede “bazı” kelimesi “konular” ismini belirsiz olarak belirttiği için belgisiz sıfattır.

Belgisiz sıfatlar ile belgisiz zamirler de karıştırılabilir. Eğer belirsizlik bildiren kelimeden sonra isim geliyorsa belgisiz sıfattır. İsim yoksa ve kelime ismin yerini tutuyorsa belgisiz zamirdir.

4.2.4. Soru Sıfatı

Soru sıfatı, isimleri soru yoluyla belirten sıfattır. “Hangi”, “kaç”, “kaçıncı”, “nasıl”, “ne kadar” gibi soru kelimeleri isimlerden önce kullanıldığında soru sıfatı olur.

Örnek:

Hangi kitap?
Kaç öğrenci?
Kaçıncı sınıf?
Nasıl bir yol?
Ne kadar para?

Cümle içinde örnek:

Hangi soruyu çözdün?

Bu cümlede “hangi” kelimesi “soru” ismini soru yoluyla belirttiği için soru sıfatıdır.

Soru sıfatı ile soru zamiri arasındaki fark da önemlidir. Soru kelimesinden sonra isim geliyorsa soru sıfatı; kelime ismin yerini tutuyorsa soru zamiridir.

Örnek:

Hangi kitabı aldın?
Hangisini aldın?

İlk cümlede “hangi” kelimesi “kitap” ismini belirttiği için soru sıfatıdır. İkinci cümlede ise ismin yerini tuttuğu için soru zamiridir.

5. Sayı Sıfatı Türleri

Sayı sıfatları, belirtme sıfatları içinde en geniş alt başlıklardan biridir. Sayı sıfatları yalnızca varlıkların kaç tane olduğunu göstermez; aynı zamanda sıra, paylaştırma, topluluk veya kesir anlamı da taşıyabilir.

5.1. Asıl Sayı Sıfatı

Asıl sayı sıfatı, varlıkların sayısını doğrudan bildiren sıfattır. “Kaç?” sorusuna cevap verir.

Örnek:

İki kalem
Beş öğrenci
On soru
Yirmi kitap

Cümle içinde örnek:

Sınıfta otuz öğrenci vardı.

Bu cümlede “otuz” kelimesi “öğrenci” isminin sayısını bildirdiği için asıl sayı sıfatıdır. Bu konu, sayı sıfatlarının temelini oluşturduğu için Asıl Sayı Sıfatı ayrı olarak da incelenebilir.

5.2. Sıra Sayı Sıfatı

Sıra sayı sıfatı, varlıkların sırasını bildiren sıfattır. “Kaçıncı?” sorusuna cevap verir.

Örnek:

Birinci gün
İkinci sıra
Üçüncü kat
Onuncu soru

Cümle içinde örnek:

İkinci soruyu yanlış çözmüşüm.

Bu cümlede “ikinci” kelimesi “soru” isminin sırasını bildirdiği için sıra sayı sıfatıdır. Sınavlarda sık geçtiği için [Sıra Sayı Sıfatı] konusu özellikle örneklerle öğrenilmelidir.

5.3. Üleştirme Sıfatı

Üleştirme sıfatı, varlıkların eşit şekilde paylaştırıldığını bildiren sıfattır. Genellikle “-er, -ar” ekleriyle yapılır. “Kaçar?” sorusuna cevap verir.

Örnek:

İkişer elma
Üçer kitap
Beşer kişi
Onar soru

Cümle içinde örnek:

Öğrencilere ikişer kalem dağıtıldı.

Bu cümlede “ikişer” kelimesi “kalem” ismini paylaştırma anlamıyla belirttiği için üleştirme sayı sıfatıdır. Bu konu arama hacmi açısından da güçlü olduğu için [Üleştirme Sıfatı] sayfasında ayrıntılı örneklerle desteklenmelidir.

5.4. Topluluk Sayı Sıfatı

Topluluk sayı sıfatı, varlıkların toplu hâlde olduğunu gösteren sayı sıfatıdır. Günlük kullanımda diğer sayı sıfatlarına göre daha sınırlı örnekle karşımıza çıkar.

Örnek:

İkiz çocuk
Üçüz bebek
Dördüz kardeş

Cümle içinde örnek:

İkiz kardeşler aynı sınıfta okuyordu.

Bu cümlede “ikiz” kelimesi “kardeşler” ismini topluluk anlamıyla belirttiği için topluluk sayı sıfatı olarak değerlendirilebilir. Konu ayrıntıları için [Topluluk Sayı Sıfatı] ayrı bir başlık altında ele alınabilir.

5.5. Kesir Sayı Sıfatı

Kesir sayı sıfatı, bir varlığın parça veya oran bildiren miktarını gösterir.

Örnek:

Yarım ekmek
Çeyrek altın
Üçte bir pay
Yüzde elli indirim

Cümle içinde örnek:

Yarım ekmek aldı.

Bu cümlede “yarım” kelimesi “ekmek” ismini miktar bakımından belirttiği için kesir sayı sıfatıdır. [Kesir Sayı Sıfatı] konusu özellikle “yarım”, “çeyrek”, “üçte bir” gibi kullanımlarla öğrenilmelidir.

6. Sıfat Örnekleri

Sıfatları daha iyi anlamak için farklı türlerden örnekleri birlikte görmek faydalıdır.

ÖrnekSıfatİsimSıfat Türü
Kırmızı arabakırmızıarabaNiteleme sıfatı
Bu evbuevİşaret sıfatı
Beş öğrencibeşöğrenciAsıl sayı sıfatı
İkinci katikincikatSıra sayı sıfatı
Bazı insanlarbazıinsanlarBelgisiz sıfat
Hangi soruhangisoruSoru sıfatı
Yarım ekmekyarımekmekKesir sayı sıfatı
Üçer kalemüçerkalemÜleştirme sayı sıfatı

Bu tablo, sıfatların isimlerle birlikte kullanıldığını açıkça gösterir. Sıfatı doğru bulmak için her zaman sıfatın hangi ismi etkilediğine bakmak gerekir.

7. Sıfat ile Zamir Arasındaki Fark

Sıfat ile zamir arasındaki temel fark, ismin cümlede bulunup bulunmamasıdır. Sıfat, isimden önce gelir ve ismi niteler ya da belirtir. Zamir ise ismin yerine kullanılır.

CümleKelimeGörev
Bu kitap çok güzel.buİşaret sıfatı
Bu çok güzel.buİşaret zamiri
Bazı öğrenciler gelmedi.bazıBelgisiz sıfat
Bazıları gelmedi.bazılarıBelgisiz zamir
Hangi soruyu çözdün?hangiSoru sıfatı
Hangisini çözdün?hangisiniSoru zamiri

Dikkat edilmesi gereken nokta şudur: Eğer kelimeden sonra isim geliyorsa genellikle sıfattır. Eğer kelime ismin yerini tutuyorsa zamirdir.

Bu ayrım, özellikle Zamirler konusuyla birlikte çalışıldığında daha kolay anlaşılır.

8. Sıfat ile Zarf Arasındaki Fark

Sıfatlar isimleri niteler veya belirtir. Zarflar ise fiilleri, sıfatları ya da başka zarfları etkileyebilir. Bu nedenle sıfat ile zarfı ayırmak için kelimenin hangi sözcüğü etkilediğine bakmak gerekir.

CümleKelimeEtkilediği SözcükGörev
Güzel çocuk gülümsedi.güzelçocukSıfat
Çocuk güzel konuştu.güzelkonuştuZarf
Hızlı araba geçti.hızlıarabaSıfat
Araba hızlı geçti.hızlıgeçtiZarf

İlk örnekte “güzel” kelimesi “çocuk” ismini etkilediği için sıfattır. İkinci örnekte ise “konuştu” fiilini etkilediği için zarftır. Bu nedenle sıfatlar ile Zarflar arasındaki fark, cümledeki görev üzerinden belirlenmelidir.

9. Sıfat Tamlaması ile Sıfat Arasındaki İlişki

Sıfat tek başına bir sözcük türüdür. Sıfat tamlaması ise bir sıfat ile bir ismin birlikte oluşturduğu kelime grubudur.

Örnek:

Güzel ev
Bu kitap
Üç öğrenci
Bazı insanlar

Bu örneklerde “güzel”, “bu”, “üç” ve “bazı” kelimeleri sıfattır. Bu kelimelerin isimlerle birlikte oluşturduğu yapılar ise sıfat tamlamasıdır.

YapıSıfatİsimAçıklama
Eski deftereskidefterSıfat tamlaması
Bu yolbuyolSıfat tamlaması
Beş sorubeşsoruSıfat tamlaması
Bazı günlerbazıgünlerSıfat tamlaması

Sıfat tamlamaları, [Sıfat Tamlamaları] konusunda ayrıntılı olarak incelenir. Ayrıca sıfat tamlaması ile İsim Tamlamaları arasındaki fark da sınavlarda sıkça karıştırılan konulardan biridir.

10. TYT Türkçe’de Sıfatlar Nasıl Sorulur?

TYT Türkçe’de sıfatlar genellikle doğrudan tanım sorusu olarak değil, cümle içindeki görevleri ayırt ettiren sorularla karşımıza çıkar. Öğrenciden bir kelimenin sıfat mı, zamir mi, zarf mı olduğunu belirlemesi istenebilir.

TYT’de sıfatlar şu şekillerde sorulabilir:

  • Cümledeki sıfatı bulma
  • Sıfat türünü belirleme
  • Sıfat ile zamiri ayırt etme
  • Sıfat ile zarfı ayırt etme
  • Niteleme ve belirtme sıfatlarını ayırma
  • Sayı sıfatının türünü belirleme
  • Sıfat tamlamasını bulma

Özellikle “bu”, “bazı”, “hangi”, “güzel”, “hızlı”, “birkaç” gibi kelimeler farklı cümlelerde farklı görevlerde kullanılabildiği için soru kökü dikkatli okunmalıdır.

Örnek:

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bu” kelimesi sıfat görevindedir?

Bu soru çok kolaydı.
Bu, beklediğim cevap değildi.

İlk cümlede “bu” kelimesi “soru” ismini belirttiği için sıfattır. İkinci cümlede ise ismin yerini tuttuğu için zamirdir.

11. Sıfatlar Konusunda Sık Yapılan Hatalar

Sıfatlar konusu kolay görünse de cümle içindeki görev değişiklikleri nedeniyle sıkça hata yapılır.

En sık yapılan hatalar şunlardır:

  • Sıfat ile zamiri karıştırmak
  • Sıfat ile zarfı karıştırmak
  • Belirtme sıfatlarını kendi içinde ayıramamak
  • Sayı sıfatı türlerini karıştırmak
  • Sıfat tamlamasını isim tamlamasıyla karıştırmak
  • Sıfatın mutlaka bir isimle ilişkili olduğunu unutmak

Örnek hata:

Güzel konuştu.

Bu cümlede “güzel” kelimesi sıfat değildir. Çünkü bir ismi değil, “konuştu” fiilini etkiler. Bu yüzden zarftır.

Doğru örnek:

Güzel sözler söyledi.

Bu cümlede “güzel” kelimesi “sözler” ismini nitelediği için sıfattır.

Bir kelimenin sıfat olup olmadığını anlamak için kelimenin hangi sözcüğe bağlı olduğuna bakmak gerekir. Kelime bir ismi açıklıyorsa sıfat, fiili açıklıyorsa zarf olabilir.

12. Açıklamalı Mini Test

Soru 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde niteleme sıfatı vardır?

A) Bu kitabı dün aldım.
B) Üç öğrenci sınıfa girdi.
C) Eski ev yıkılmış.
D) Hangi soruyu çözdün?
E) Bazı insanlar erken geldi.

Cevap: C

Açıklama: “Eski” kelimesi “ev” isminin nasıl olduğunu bildirdiği için niteleme sıfatıdır.

Soru 2

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret sıfatı kullanılmıştır?

A) Bu çok güzel olmuş.
B) Şu kalemi bana verir misin?
C) Bazıları erken ayrıldı.
D) Hangisi doğru?
E) Güzel konuştu.

Cevap: B

Açıklama: “Şu” kelimesi “kalem” ismini işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatıdır. A seçeneğinde “bu” kelimesinden sonra isim gelmediği için zamirdir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi sayı sıfatıdır?

A) Kırmızı çanta
B) Bu sokak
C) Beş soru
D) Bazı günler
E) Hangi kitap

Cevap: C

Açıklama: “Beş” kelimesi “soru” isminin sayısını bildirdiği için sayı sıfatıdır.

Soru 4

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “güzel” kelimesi sıfat görevindedir?

A) Güzel konuştu.
B) Güzel yazıyor.
C) Güzel çocuk gülümsedi.
D) Güzel anlattı.
E) Güzel cevapladı.

Cevap: C

Açıklama: C seçeneğinde “güzel” kelimesi “çocuk” ismini nitelediği için sıfattır. Diğer seçeneklerde fiili etkilediği için zarftır.

Soru 5

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz sıfat vardır?

A) Hangi yolu seçtin?
B) Bazı öğrenciler sınava girmedi.
C) Şu defteri al.
D) İkinci kat boştu.
E) Kırık cam değiştirildi.

Cevap: B

Açıklama: “Bazı” kelimesi “öğrenciler” ismini belirsiz olarak belirttiği için belgisiz sıfattır.

13. Sık Sorulan Sorular

Sıfat nedir?

Sıfat, isimlerin önüne gelerek onları niteleyen veya belirten sözcüktür. “Güzel ev”, “bu kitap”, “üç öğrenci” gibi ifadelerde isimlerden önce gelen kelimeler sıfattır.

Sıfat türleri nelerdir?

Sıfatlar temel olarak niteleme sıfatı ve belirtme sıfatları olarak ikiye ayrılır. Belirtme sıfatları ise işaret, sayı, belgisiz ve soru sıfatı olmak üzere dört grupta incelenir.

Sıfat nasıl bulunur?

Sıfatı bulmak için önce isim belirlenir. Daha sonra bu isme “nasıl?”, “hangi?”, “kaç?”, “kaçıncı?”, “kaçar?” gibi sorular sorulur. Cevap veren kelime sıfat olabilir.

Sıfat ile zamir arasındaki fark nedir?

Sıfat, bir isimden önce gelerek o ismi niteler veya belirtir. Zamir ise ismin yerine kullanılır. “Bu kitap” ifadesinde “bu” sıfattır; “Bu çok güzel” cümlesinde ise zamirdir.

Sıfat ile zarf nasıl ayırt edilir?

Sıfat isimleri, zarf ise fiilleri veya başka sözcükleri etkiler. “Güzel çocuk” ifadesinde “güzel” sıfattır; “güzel konuştu” ifadesinde ise zarftır.

14. Sonuç

Sıfatlar, Türkçede isimleri niteleyen veya belirten önemli sözcüklerdir. Bir ismin rengini, biçimini, durumunu, sayısını, yerini, belirsizliğini veya soru anlamını gösterebilirler. Sıfatları doğru öğrenmek, hem kelime türlerini ayırt etmeyi hem de cümledeki anlam ilişkilerini daha iyi kavramayı sağlar.

Bu konuda en temel ayrım niteleme sıfatı ve belirtme sıfatlarıdır. Belirtme sıfatları içinde işaret, sayı, belgisiz ve soru sıfatları yer alır. Sayı sıfatları ise asıl, sıra, üleştirme, topluluk ve kesir sayı sıfatı gibi alt başlıklara ayrılır. Sıfatlar konusunu çalışırken örnekleri dikkatli incelemek, sıfat ile zamir ve sıfat ile zarf farkını iyi görmek gerekir.

Sıfatları sağlam öğrenen bir öğrenci, Sözcük Türleri, [Sıfat Tamlamaları], İsim Tamlamaları, Zamirler ve Zarflar gibi birçok konuyu daha kolay kavrar. Bu nedenle sıfatlar, dil bilgisi çalışmalarında temel taşlardan biri olarak değerlendirilmelidir.

**Sıfatın TDK sözlükteki tanımı için buraya bakabilirsiniz , Sıfat Nedir ?

Yorum yapın