Kişi zamiri, insan adlarının yerine kullanılan zamir türüdür. Türkçede “ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve “onlar” sözcükleri kişi adlarını tekrar etmeden anlatımı sürdürmemizi sağlar. “Ayşe bugün okula gelmedi. Ayşe hastaymış.” demek yerine “Ayşe bugün okula gelmedi. O hastaymış.” dediğimizde “o” sözcüğü Ayşe’nin yerine geçtiği için kişi zamiri olur. Kişi zamirlerini doğru öğrenmek, Zamirler konusunu anlamayı ve cümlede sözcük türlerini ayırt etmeyi kolaylaştırır.
Kişi zamirleri; konuşanı, dinleyeni ve hakkında konuşulan kişiyi karşılar. Cümlede özne, nesne veya dolaylı tümleç görevinde kullanılabilir; hâl eklerini ve bazı çekim eklerini alabilir. Ancak özellikle “o” ve “onlar” sözcüklerinin kişi zamiri mi yoksa işaret zamiri mi olduğunu belirlemek için cümlenin anlamına dikkat etmek gerekir.
Kişi zamirleri; konuşanı, dinleyeni ve hakkında konuşulan kişiyi karşılar. Cümlede özne, nesne veya dolaylı tümleç görevinde kullanılabilir; hâl eklerini ve bazı çekim eklerini alabilir. Ancak özellikle “o” ve “onlar” sözcüklerinin kişi zamiri mi yoksa işaret zamiri mi olduğunu belirlemek için cümlenin anlamına dikkat etmek gerekir.

İçindekiler
- Kişi Zamiri Nedir?
- Kişi Zamirleri Nelerdir?
- Kişi Zamirlerinin Özellikleri
- Kişi Zamiri Nasıl Bulunur?
- Kişi Zamirlerinin Çekimi
5.1. Kişi Zamirlerinin Hâl Ekleriyle Kullanımı
5.2. Kişi Zamirlerinde İlgi Eki
5.3. Kişi Zamirlerinin Çoğul Kullanımı - Kişi Zamiri Örnekleri
- “O” ve “Onlar” Kişi Zamiri mi, İşaret Zamiri mi?
- Kişi Zamiri ile İşaret Zamiri Arasındaki Fark
- Kişi Zamiri ile Dönüşlülük Zamiri Arasındaki Fark
- Kişi Zamirlerinin Cümledeki Görevleri
- TYT Türkçe’de Kişi Zamiri Nasıl Sorulur?
- Kişi Zamiri Konusunda Sık Yapılan Hatalar
- Kişi Zamiri Konu Özeti
- Açıklamalı Mini Test
- Sık Sorulan Sorular
- Sonuç
1. Kişi Zamiri Nedir?
Kişi zamiri, kişi adlarının yerine kullanılan sözcüktür. Konuşma veya yazı sırasında bir kişinin adını tekrar tekrar söylemek yerine kişi zamirlerinden yararlanılır. Bu sayede anlatım daha kısa, akıcı ve doğal hâle gelir.
Örnek:
Mert bugün toplantıya katılacak. Mert sunum da yapacak.
Bu cümlelerde “Mert” ismi tekrarlanmıştır. Aynı anlatım kişi zamiri kullanılarak şöyle kurulabilir:
Mert bugün toplantıya katılacak. O sunum da yapacak.
Buradaki “o” sözcüğü “Mert” isminin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Başka bir örnek:
Zeynep ve ben yarın kütüphaneye gideceğiz.
Bu cümle şöyle de ifade edilebilir:
Biz yarın kütüphaneye gideceğiz.
Burada “biz” sözcüğü Zeynep ile konuşan kişinin yerine kullanılmıştır.
Kısaca:
Kişi adının yerine geçen sözcük = Kişi zamiri
Kişi zamirleri, Dil Bilgisi içinde isimlerin yerine kullanılan sözcüklerin incelendiği temel konulardan biridir. Bu nedenle kişi zamirlerini öğrenmeden [Cümlenin Ögeleri] ve zamir türleri arasındaki farkları tam olarak kavramak zor olabilir.
2. Kişi Zamirleri Nelerdir?
Türkçede kişi zamirleri, konuşmadaki kişilere göre üç gruba ayrılır:
| Kişi | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| Birinci kişi | ben | biz |
| İkinci kişi | sen | siz |
| Üçüncü kişi | o | onlar |
2.1. Birinci Kişi Zamirleri
Konuşan kişiyi veya konuşan kişilerin bulunduğu grubu karşılayan zamirlerdir.
- “Ben”: Konuşan tek kişiyi karşılar.
- “Biz”: Konuşan kişiyle birlikte başka kişileri karşılar.
Örnek:
Ben bu kitabı daha önce okudum.
Biz yarın erkenden yola çıkacağız.
İlk cümlede “ben” konuşan kişinin, ikinci cümlede “biz” konuşan kişiyle birlikte başka kişilerin yerine kullanılmıştır.
2.2. İkinci Kişi Zamirleri
Kendisine söz söylenen kişiyi veya kişileri karşılayan zamirlerdir.
- “Sen”: Dinleyen tek kişiyi karşılar.
- “Siz”: Dinleyen birden fazla kişiyi karşılar.
Örnek:
Sen bu sorunun cevabını biliyor musun?
Siz toplantıya saat kaçta katılacaksınız?
Not: “Siz” zamiri bazen tek bir kişiye saygı amacıyla da kullanılabilir.
Örnek:
Öğretmenim, siz bu konuda ne düşünüyorsunuz?
Bu cümlede “siz” tek kişiyi karşılamasına rağmen saygı amacıyla çoğul biçimde kullanılmıştır.
2.3. Üçüncü Kişi Zamirleri
Hakkında konuşulan kişi veya kişileri karşılayan zamirlerdir.
- “O”: Hakkında konuşulan tek kişiyi karşılar.
- “Onlar”: Hakkında konuşulan birden fazla kişiyi karşılar.
Örnek:
Selin bugün gelemedi. O hastalanmış.
Öğrenciler bahçeye çıktı. Onlar birazdan dönecek.
Dikkat: “O” ve “onlar” sözcükleri her zaman kişi zamiri değildir. İnsan dışındaki varlıkların yerine kullanıldıklarında işaret zamiri olabilir. Bu ayrım ilerleyen bölümlerde ayrıntılı olarak açıklanacaktır.
3. Kişi Zamirlerinin Özellikleri
Kişi zamirlerinin başlıca özellikleri şunlardır:
- Kişi adlarının yerine kullanılır.
- Konuşanı, dinleyeni veya hakkında konuşulan kişiyi karşılar.
- Tekil ve çoğul biçimleri vardır.
- Cümlede isim gibi görev yapar.
- Özne, nesne veya dolaylı tümleç olabilir.
- Hâl eklerini alabilir.
- İlgi ekiyle kullanılabilir.
- Bazı cümlelerde vurgu amacıyla ayrıca söylenebilir.
- “O” ve “onlar” sözcükleri cümlenin anlamına göre kişi veya işaret zamiri olabilir.
Örnek:
Ben seni dün aradım.
Bu cümlede “ben” özne, “seni” ise nesne görevindedir. Her iki sözcük de kişi zamiridir.
Başka bir örnek:
Öğretmen bize yeni konuyu anlattı.
Buradaki “bize” sözcüğü “biz” kişi zamirinin yönelme hâl eki almış biçimidir.
Önemli: Kişi zamirleri isimlerin yerine geçtiği için isimlerin alabileceği birçok çekim ekini alabilir. Ancak bu ekler zamirin türünü değiştirmez. Örneğin “ben”, “beni”, “bana” ve “benden” sözcüklerinin tamamı kişi zamiridir.
4. Kişi Zamiri Nasıl Bulunur?
Kişi zamirini bulmak için sözcüğün bir insan adının yerine kullanılıp kullanılmadığına bakılır. Sözcük konuşanı, dinleyeni veya hakkında konuşulan kişiyi karşılıyorsa kişi zamiri olabilir.
Kişi zamirini bulmak için şu adımlar izlenebilir:
- Cümlede kişi bildiren sözcükleri belirleyin.
- “Ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve “onlar” sözcüklerinden biri kullanılmış mı kontrol edin.
- Sözcüğün bir insanın yerine geçip geçmediğine bakın.
- Sözcük hâl eki almışsa kök biçimini bulun.
- Özellikle “o” ve “onlar” sözcüklerinin insan mı, insan dışı bir varlık mı karşıladığını belirleyin.
Örnek:
“Sana” bu haberi kim verdi?
Bu cümlede “sana”, “sen” kişi zamirinin yönelme hâl eki almış biçimidir. Dinleyen kişinin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Başka bir örnek:
Ayşe bugün okula gelmedi. “O” rahatsızlanmış.
Buradaki “o”, “Ayşe” isminin yerine geçtiği için kişi zamiridir.
Dikkat: Kişi zamiri her zaman yalın hâlde bulunmaz. “Beni”, “sana”, “ondan”, “bizim”, “sizinle” gibi çekimli biçimler de kişi zamiridir.
Örnek:
Öğretmen “bizi” çağırdı.
“Bizi” sözcüğünün kökü “biz” dir. Belirtme hâl eki almasına rağmen kişi zamiri olma özelliğini korur.
5. Kişi Zamirlerinin Çekimi
Kişi zamirleri isimlerin yerine kullanıldığı için isim çekim eklerini alabilir. Bu ekler zamirin cümledeki görevini değiştirir; ancak kişi zamiri olma özelliğini değiştirmez.
5.1. Kişi Zamirlerinin Hâl Ekleriyle Kullanımı
Kişi zamirleri yalın, belirtme, yönelme, bulunma ve ayrılma hâllerinde kullanılabilir.
| Kişi Zamiri | Belirtme Hâli | Yönelme Hâli | Bulunma Hâli | Ayrılma Hâli |
|---|---|---|---|---|
| ben | beni | bana | bende | benden |
| sen | seni | sana | sende | senden |
| o | onu | ona | onda | ondan |
| biz | bizi | bize | bizde | bizden |
| siz | sizi | size | sizde | sizden |
| onlar | onları | onlara | onlarda | onlardan |
Örnek:
Öğretmen “beni” tahtaya kaldırdı.
“Beni” sözcüğü “ben” kişi zamirinin belirtme hâl eki almış biçimidir.
Örnek:
Bu bilgiyi “sana” daha önce de söylemiştim.
“Sana” sözcüğü “sen” kişi zamirinin yönelme hâl eki almış biçimidir.
Örnek:
Bu düşünce “bizde” de vardı.
“Bizde” sözcüğü “biz” kişi zamirinin bulunma hâl eki almış biçimidir.
Önemli: “Ben” ve “sen” kişi zamirleri yönelme hâl eki aldığında “bana” ve “sana” biçimine dönüşür. “Bene” ve “sene” kullanımları yanlıştır.
5.2. Kişi Zamirlerinde İlgi Eki
Kişi zamirleri ilgi eki alarak bir isim tamlamasının tamlayanı olabilir.
| Kişi Zamiri | İlgi Eki Almış Biçimi |
|---|---|
| ben | benim |
| sen | senin |
| o | onun |
| biz | bizim |
| siz | sizin |
| onlar | onların |
Örnek:
“Benim” kitabım masanın üzerinde.
Bu cümlede “benim”, kişi zamirinin ilgi eki almış biçimidir ve isim tamlamasının tamlayanı görevindedir.
Başka bir örnek:
“Onların” evi okulun karşısındaydı.
“Onların” sözcüğü birden fazla kişinin yerine kullanılmıştır ve ilgi eki almıştır.
Bu kullanım, İsim Tamlamaları konusu ile doğrudan ilişkilidir. Çünkü kişi zamirleri ilgi eki aldığında tamlayan görevinde kullanılabilir.
Dikkat: “Benimki”, “seninki”, “onunki” gibi sözcüklerde kişi zamiri ilgi eki almış, ardından bir ismin yerini tutan “-ki” eki gelmiştir. Bu yapı [İlgi Zamiri] konusu içinde incelenir.
5.3. Kişi Zamirlerinin Çoğul Kullanımı
Türkçede kişi zamirlerinin zaten tekil ve çoğul biçimleri vardır:
- ben → biz
- sen → siz
- o → onlar
Bununla birlikte kişi zamirlerine bazı durumlarda “-ler” çoğul eki de getirilebilir:
- bizler
- sizler
- onlar
Örnek:
“Bizler” bu ülkenin geleceğine inanıyoruz.
Buradaki “bizler”, “biz” kişi zamirinin pekiştirilmiş çoğul biçimidir.
Örnek:
“Sizler” bu başarıda büyük pay sahibisiniz.
“Sizler” sözcüğü dinleyen grubu vurgulamak amacıyla kullanılmıştır.
Not: “Bizler” ve “sizler” biçimleri her cümlede gerekli değildir. Genellikle vurgu, genelleme veya topluluk anlamını güçlendirmek için kullanılır.
6. Kişi Zamiri Örnekleri
Kişi zamirleri yalın biçimde veya çekim ekleri alarak kullanılabilir.
Yalın Hâldeki Kişi Zamiri Örnekleri
- “Ben” bu konuyu daha önce çalıştım.
- “Sen” bugün çok sessizsin.
- “O” yarın bizimle gelecek.
- “Biz” bu kararı birlikte aldık.
- “Siz” toplantıya katılacak mısınız?
- “Onlar” okulun bahçesinde bekliyor.
Belirtme Hâlindeki Kişi Zamiri Örnekleri
- Öğretmen “beni” çağırdı.
- Dün “seni” aradım.
- Herkes “onu” dikkatle dinledi.
- Müdür “bizi” odasına çağırdı.
- Arkadaşlarım “sizi” tanıyor.
- Kimse “onları” görmemiş.
Yönelme Hâlindeki Kişi Zamiri Örnekleri
- Bu kitabı “bana” verdi.
- Soruyu “sana” sordu.
- Haberi “ona” ilettik.
- Öğretmen “bize” yeni ödev verdi.
- Bu mektup “size” gönderilmiş.
- Durumu “onlara” anlattım.
Bulunma ve Ayrılma Hâlindeki Kişi Zamiri Örnekleri
- Bu özellik “bende” de var.
- Kalem “sende” mi kaldı?
- Anahtar “onda” olabilir.
- Bu düşünce “bizde” yaygındır.
- Ben bunu “senden” duydum.
- Hiçbiri “onlardan” yardım istemedi.
Dikkat: “O”, “onu”, “ona”, “onda” ve “ondan” biçimlerinin kişi zamiri sayılabilmesi için bir insanın yerine kullanılması gerekir.
7. “O” ve “Onlar” Kişi Zamiri mi, İşaret Zamiri mi?
Kişi zamiri konusunda öğrencilerin en çok zorlandığı noktalardan biri “o” ve “onlar” sözcüklerinin hangi durumda kişi zamiri, hangi durumda işaret zamiri olduğudur. Çünkü bu iki sözcük cümledeki anlamına göre farklı görevlerde kullanılabilir.
Önemli: “O” ve “onlar” bir insanın veya insanların yerine kullanılıyorsa kişi zamiri, insan dışındaki bir varlığın yerine kullanılıyorsa işaret zamiri olur.
“O” Sözcüğünün Kişi Zamiri Olduğu Durumlar
Örnek:
Ahmet bugün okula gelmedi. “O” hastalanmış.
Bu cümlede “o”, “Ahmet” isminin yerine kullanılmıştır. Ahmet bir insan olduğu için “o” kişi zamiridir.
Başka bir örnek:
Öğretmen sınıfa girdi. “O” öğrencileri selamladı.
Burada “o”, öğretmenin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
“O” Sözcüğünün İşaret Zamiri Olduğu Durumlar
Örnek:
Masanın üzerindeki kalemi gördün mü?
Evet, “onu” aldım.
Bu cümlede “onu”, “kalem” isminin yerine kullanılmıştır. Kalem insan olmadığı için “onu” işaret zamiridir.
Başka bir örnek:
Bilgisayar bozulmuş. “Onu” servise götüreceğim.
Buradaki “onu”, bilgisayarın yerine kullanıldığı için işaret zamiridir.
“Onlar” Sözcüğünün Kullanımı
Örnek:
Öğrenciler bahçeye çıktı. “Onlar” birazdan dönecek.
“Onlar”, öğrencilerin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Örnek:
Kitapları rafa dizdim. “Onları” daha sonra inceleyeceğim.
Bu cümlede “onları”, kitapların yerine kullanıldığı için işaret zamiridir.
Dikkat: “O” ve “onlar” sözcüklerinin türünü belirlemek için mutlaka yerine geçtiği varlığa bakılmalıdır. Ezber yaparak doğru sonuca ulaşmak mümkün değildir.
Bu konu, [İşaret Zamiri] yazısında daha ayrıntılı örneklerle açıklanmıştır.
8. Kişi Zamiri ile İşaret Zamiri Arasındaki Fark
Kişi zamiri ile işaret zamiri görünüş olarak birbirine benzeyebilir. Özellikle “o” ve “onlar” sözcükleri her iki zamir türünde de kullanılabildiği için cümlenin anlamı dikkatle incelenmelidir.
| Özellik | Kişi Zamiri | İşaret Zamiri |
|---|---|---|
| Yerine geçtiği unsur | İnsan | İnsan dışındaki varlık, nesne veya kavram |
| Temel görevi | Kişi adını karşılamak | Varlığı işaret ederek karşılamak |
| Örnek | “O” bugün okula gelmedi. | “Onu” masaya bırak. |
Örnek:
Ali beni aradı. “O” akşam uğrayacak.
Buradaki “o”, Ali’nin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Örnek:
Telefon bozulmuş. “Onu” tamire götüreceğim.
Buradaki “onu”, telefonun yerine kullanıldığı için işaret zamiridir.
Unutmayın: Aynı sözcük farklı cümlelerde farklı görevlerde kullanılabilir. Sözcüğün türünü belirleyen şey yazılışı değil, cümlede üstlendiği görevdir.
9. Kişi Zamiri ile Dönüşlülük Zamiri Arasındaki Fark
Kişi zamiri ile dönüşlülük zamiri de zaman zaman karıştırılır. Çünkü her ikisi de insanları karşılar. Ancak görevleri farklıdır.
Kişi zamiri doğrudan kişi adının yerine kullanılır. Dönüşlülük zamiri ise yapılan işin özneye döndüğünü gösterir veya özneyi özellikle vurgular.
| Özellik | Kişi Zamiri | Dönüşlülük Zamiri |
|---|---|---|
| Temel sözcükler | ben, sen, o, biz, siz, onlar | kendi |
| Görevi | Kişinin yerine geçmek | Özneyi pekiştirmek veya işi özneye döndürmek |
| Örnek | “Ben” geldim. | “Kendim” yaptım. |
Örnek:
“Ben” bu resmi çizdim.
Burada “ben” kişi zamiridir.
Örnek:
Bu resmi “kendim” çizdim.
Buradaki “kendim”, dönüşlülük zamiridir. Yapılan işi özellikle özneye bağlamaktadır.
Başka bir örnek:
Ayşe “kendisine” yeni bir bilgisayar aldı.
Bu cümlede “kendisine”, dönüşlülük zamiridir. Çünkü yapılan iş tekrar özneye yönelmektedir.
Dikkat: “Kendi” sözcüğü kişi zamiri değildir. Her zaman dönüşlülük zamiri olarak değerlendirilir.
Bu ayrımı ayrıntılı olarak öğrenmek için [Dönüşlülük Zamiri] konusunu inceleyebilirsiniz.
10. Kişi Zamirlerinin Cümledeki Görevleri
Kişi zamirleri cümlede isimlerin üstlendiği görevleri üstlenebilir. Bu nedenle özne, nesne, dolaylı tümleç veya tamlayan olarak kullanılabilir.
Özne Görevinde
Örnek:
“Ben” bu kitabı çok beğendim.
“Ben” cümlenin öznesidir.
Nesne Görevinde
Örnek:
Öğretmen “beni” tahtaya kaldırdı.
“Beni” belirtme hâl eki almış kişi zamiridir ve nesne görevindedir.
Dolaylı Tümleç Görevinde
Örnek:
Bu haberi “sana” söyleyeceğim.
“Sana”, yönelme hâl eki almış kişi zamiridir ve dolaylı tümleç görevindedir.
Tamlayan Görevinde
Örnek:
“Bizim” sınıfımız bu yıl çok başarılı.
“Bizim”, kişi zamirinin ilgi eki almış biçimidir ve isim tamlamasının tamlayanıdır.
Önemli: Kişi zamirlerinin cümlede üstlendiği görevleri doğru belirleyebilmek için [Cümlenin Ögeleri] konusunun da iyi bilinmesi gerekir. Bu nedenle TYT Türkçe’de bu iki konu birlikte değerlendirilebilir.
11. TYT Türkçe’de Kişi Zamiri Nasıl Sorulur?
TYT Türkçe’de kişi zamiri konusu genellikle tek başına tanım sorusu olarak değil, sözcüğün cümledeki görevini belirlemeye yönelik sorularla karşımıza çıkar. Bu nedenle kişi zamirlerini ezberlemek yerine hangi durumda kişi zamiri olduklarını bilmek daha önemlidir.
TYT’de kişi zamiriyle ilgili şu soru tipleri sorulabilir:
- Cümledeki kişi zamirini bulma
- Kişi zamirinin türünü belirleme
- “O” sözcüğünün kişi zamiri mi işaret zamiri mi olduğunu ayırt etme
- Kişi zamirinin aldığı çekim eklerini belirleme
- Kişi zamirinin cümledeki görevini bulma
- Kişi zamiri ile dönüşlülük zamirini ayırt etme
- Kişi zamirini diğer zamir türlerinden ayırma
Örnek Soru:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri kullanılmıştır?
A) Bu kalemi bana verir misin?
B) Şunu masaya bırak.
C) Ahmet bugün gelmedi. O hastalanmış.
D) Hangisini satın aldın?
E) Bazıları erkenden ayrıldı.
Doğru Cevap: C
Açıklama: “O” sözcüğü “Ahmet” isminin yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Başka bir örnek:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “o” sözcüğü işaret zamiri olarak kullanılmıştır?
A) O bugün toplantıya katılacak.
B) O beni dün aradı.
C) O çok başarılı bir öğrencidir.
D) O masanın üzerindeydi.
E) O sınavdan yüksek puan aldı.
Doğru Cevap: D
Açıklama: Buradaki “o” insan değil, masanın üzerindeki bir nesnenin yerine kullanılmıştır. Bu nedenle işaret zamiridir.
Dikkat: TYT’de en çok yapılan hata, “o” sözcüğünü gördüğü her yerde kişi zamiri sanmaktır. Soruyu çözerken mutlaka sözcüğün yerine geçtiği varlığı belirlemelisiniz.
12. Kişi Zamiri Konusunda Sık Yapılan Hatalar
Kişi zamiri konusunda yapılan yanlışların büyük bölümü, sözcüğün cümledeki görevine dikkat edilmemesinden kaynaklanır.
“O” sözcüğünü her zaman kişi zamiri sanmak
En yaygın hata budur.
Yanlış düşünce:
“O” gördüğüm her yerde kişi zamiridir.
Doğrusu:
“O”, insanın yerine kullanılırsa kişi zamiri; insan dışındaki bir varlığın yerine kullanılırsa işaret zamiridir.
Çekim eki alan kişi zamirlerini farklı sözcük sanmak
Bazı öğrenciler “beni”, “bana”, “benden” gibi sözcüklerin kişi zamiri olmadığını düşünür.
Doğrusu:
Bu sözcüklerin tamamı “ben” kişi zamirinin çekimli biçimleridir.
Dönüşlülük zamiri ile kişi zamirini karıştırmak
Yanlış:
“Kendim” kişi zamiridir.
Doğrusu:
“Kendim” dönüşlülük zamiridir.
Saygı amacıyla kullanılan “siz” zamirini çoğul sanmak
Örnek:
Öğretmenim, siz bugün çok neşelisiniz.
Burada “siz” tek kişiyi karşılamaktadır. Saygı amacıyla çoğul biçimde kullanılmıştır.
Zamirin yerine geçtiği kişiyi belirlememek
Bir kişi zamirinin hangi ismin yerine kullanıldığını belirlemeden karar vermek yanlış sonuçlara yol açabilir.
Önemli: Önce zamirin yerine geçtiği kişiyi bulun, ardından türünü belirleyin.
13. Kişi Zamiri Konu Özeti
- Kişi zamiri, kişi adlarının yerine kullanılan zamirdir.
- Türkçede kişi zamirleri “ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve **“onlar”**dır.
- Kişi zamirleri konuşanı, dinleyeni veya hakkında konuşulan kişiyi karşılar.
- Cümlede özne, nesne, dolaylı tümleç veya tamlayan görevinde kullanılabilir.
- Hâl eklerini alabilir.
- İlgi eki alabilir.
- “O” ve “onlar” sözcükleri insanın yerine kullanıldığında kişi zamiri olur.
- İnsan dışındaki varlıkların yerine kullanıldığında işaret zamiri olur.
- “Kendi” kişi zamiri değil, dönüşlülük zamiridir.
- TYT’de kişi zamiri soruları daha çok cümledeki görev üzerinden sorulur.
14. Açıklamalı Mini Test
Soru 1
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri kullanılmıştır?
A) Bu kitabı çok beğendim.
B) Ahmet geldi, o hemen sınıfa geçti.
C) Şunu bana verir misin?
D) Bazıları dışarı çıktı.
E) Hangisini seçtin?
Cevap: B
Açıklama: “O”, Ahmet’in yerine kullanıldığı için kişi zamiridir.
Soru 2
Aşağıdaki sözcüklerden hangisi kişi zamiri değildir?
A) ben
B) sen
C) kendim
D) biz
E) onlar
Cevap: C
Açıklama: “Kendim”, dönüşlülük zamiridir.
Soru 3
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “o” sözcüğü işaret zamiri olarak kullanılmıştır?
A) O bugün okula gelmedi.
B) O dün beni aradı.
C) O yarışmayı kazandı.
D) O çok başarılıdır.
E) O masanın üzerinde duruyor.
Cevap: E
Açıklama: “O”, masanın üzerindeki bir nesnenin yerine kullanıldığı için işaret zamiridir.
Soru 4
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri yönelme hâl eki almıştır?
A) Beni bekledi.
B) Bana haber verdi.
C) Benden özür diledi.
D) Ben geldim.
E) Biz çalışıyoruz.
Cevap: B
Açıklama: “Bana”, “ben” kişi zamirinin yönelme hâl eki almış biçimidir.
Soru 5
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri özne görevindedir?
A) Öğretmen beni çağırdı.
B) Kitabı bana verdi.
C) Biz bu projeyi tamamladık.
D) Müdür sizden rapor istedi.
E) Onu dün gördüm.
Cevap: C
Açıklama: “Biz” cümlede işi yapan unsur olduğu için özne görevindedir.
15. Sık Sorulan Sorular
Kişi zamiri nedir?
Kişi zamiri, kişi adlarının yerine kullanılan zamirdir. “Ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve “onlar” kişi zamiridir.
Kişi zamirleri nelerdir?
Türkçede altı temel kişi zamiri vardır: “ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve “onlar”.
“O” her zaman kişi zamiri midir?
Hayır. “O” insanın yerine kullanılırsa kişi zamiri, insan dışındaki bir varlığın yerine kullanılırsa işaret zamiri olur.
Kişi zamiri nasıl bulunur?
Bir sözcüğün kişi adının yerine kullanılıp kullanılmadığına bakılır. İnsan adını karşılıyorsa kişi zamiridir.
“Kendi” kişi zamiri midir?
Hayır. “Kendi”, dönüşlülük zamiridir.
16. Sonuç
Kişi zamiri, kişi adlarının yerine kullanılan ve anlatımın daha akıcı olmasını sağlayan temel zamir türlerinden biridir. “Ben”, “sen”, “o”, “biz”, “siz” ve “onlar” kişi zamirleri; konuşanı, dinleyeni veya hakkında konuşulan kişiyi karşılar. Bu zamirler cümlede özne, nesne, dolaylı tümleç veya tamlayan görevinde kullanılabilir ve isimler gibi çeşitli çekim ekleri alabilir.
Kişi zamirini doğru belirleyebilmek için sözcüğün yerine geçtiği varlığa dikkat etmek gerekir. Özellikle “o” ve “onlar” sözcüklerinin kişi zamiri mi yoksa işaret zamiri mi olduğunu ayırt edebilmek, TYT Türkçe sorularında doğru sonuca ulaşmayı kolaylaştırır. Kişi zamirlerini diğer zamir türleriyle birlikte değerlendirmek ve bol örnek çözmek, konunun kalıcı olarak öğrenilmesini sağlayacaktır.