“Yarın bizimle geliyor musun?” cümlesinde musun sözüne dikkat edildiğinde mi soru ekinin yazımıyla ilgili temel kural görülebilir. “Mu”, kendisinden önceki “geliyor” sözcüğünden ayrı; ardından gelen “-sun” kişi ekiyle ise bitişik yazılmıştır. Türkçede mı, mi, mu, mü soru eki kendisinden önceki sözcükten ayrı yazılır. Ancak doğru yazım için yalnızca bu kuralı bilmek yeterli değildir. Hangi durumda … Devamını oku
Ki” bazen kendinden önceki sözcükten ayrı, bazen de ona bitişik yazılır. Bu nedenle ki’nin yazımı konusunda yalnızca sözcüğün görünüşüne bakmak yeterli değildir. Doğru yazımı belirlemek için “ki”nin cümledeki görevini anlamak gerekir. Temel kural şöyledir: Bağlaç olan ki ayrı; sıfat yapan -ki ve ilgi zamiri olan -ki bitişik yazılır. Bunun yanında zamanla kalıplaşmış ve bitişik yazılan … Devamını oku
“Ben de geleceğim.” derken de ayrı, “Anahtar bende kaldı.” derken -de bitişik yazılır. Görünüşte birbirine çok benzeyen bu iki kullanımın yazımını belirleyen temel nokta, de/da’nın cümlede hangi görevde kullanıldığıdır. Kuralın özü oldukça basittir: Bağlaç olan de/da ayrı, bulunma hâli eki olan -de/-da kelimeye bitişik yazılır. Ancak de da yazımını doğru öğrenmek için yalnızca bu kuralı … Devamını oku
Bir cümlenin ilk sözcüğünü büyük harfle başlatmak kolaydır. Asıl karışıklık, aynı sözcüğün bulunduğu yere ve taşıdığı anlama göre bazen büyük, bazen küçük harfle yazıldığı durumlarda ortaya çıkar. “Salı” mı “salı” mı, “Doğu” mu “doğu” mu, “Dünya” mı “dünya” mı? Doğru yazımı belirlemek için yalnızca sözcüğe değil, cümledeki kullanımına da bakmak gerekir. Türkçede büyük harflerin kullanımı … Devamını oku
“Dosyayı Ece mi gönderdi?” ile “Ece dosyayı mı gönderdi?” cümlelerinde aynı kelimeler kullanılır; ancak sorulan şey aynı değildir. İlk cümlede gönderen kişi, ikinci cümlede ise gönderilen nesne sorgulanır. Bu farkı oluşturan unsur, “mi” soru ekinin cümledeki yeridir. Soru eki; mı, mi, mu, mü biçimleriyle isimlerden, isim soylu sözcüklerden ve çekimli fiillerden sonra kullanılır. Temel görevi … Devamını oku
Birbiriyle aynı görevde bulunan sözcükleri, sözcük gruplarını veya cümleleri birlikte vurgulamak için kullanılan yapıya hem hem bağlacı denir. “Hem… hem…” biçiminde kullanılan bu bağlaç, sıralanan unsurların tamamının geçerli olduğunu bildirir. “Ayşe hem çalışıyor hem okuyor.” cümlesinde Ayşe’nin çalışması ve okuması birlikte vurgulanmıştır. Türkçedeki bağlaçlar, sözcükler ve cümleler arasında çeşitli anlam ilişkileri kurar. “Hem… hem…” bağlacı … Devamını oku
Ki bağlacı, cümleleri veya cümle değerindeki sözleri anlam ilişkisi kurarak birbirine bağlayan bir sözcüktür. Türkçedeki Bağlaçlar arasında önemli bir yere sahip olan “ki”, genellikle önceki yargıyı açıklayan, tamamlayan ya da güçlendiren ikinci bir yargının önünde kullanılır. “Anladım ki bu iş düşündüğümüzden daha zor.” cümlesinde “ki”, iki ayrı yargı arasında bağlantı kurmuştur. Bağlaç olan “ki” her … Devamını oku
De/da bağlacı, cümleye çoğunlukla “dahi, bile” anlamı katan ve kendisinden önceki sözcükten ayrı yazılan bir bağlaçtır. “Ben de sizinle geliyorum.” cümlesindeki “de”, gelme eylemine başka bir kişinin daha katıldığını belirtir. Buradaki “de” çıkarıldığında cümle tamamen bozulmaz ancak ekleme ve birliktelik anlamı kaybolur. De da yazımı konusunda yaşanan karışıklığın temel nedeni, bağlaç olan “de/da” ile bulunma … Devamını oku
Bir metinde ne anlatıldığı kadar, sözcüklerin nasıl yazıldığı da önemlidir. Bağlaç olan “de”yi sözcüğe bitiştirmek, soru eki “mi”yi yanlış yazmak ya da ayrı yazılması gereken bir sözcüğü birleştirmek, anlatılmak istenen düşünce doğru olsa bile yazım yanlışına yol açar. Yazım kuralları, Türkçedeki sözcüklerin, eklerin, sayıların, kısaltmaların ve özel adların yazıya aktarılırken uyulması gereken kuralların bütünüdür. “İmla … Devamını oku