Edilgen Fiil: Sözde Özne, Çatı Ekleri ve Örnekler

Bir cümlede yapılan iş, işi gerçekleştiren kişiden daha önemli olabilir. “Görevli kapıyı açtı.” cümlesinde kapıyı açan görevli öne çıkarken “Kapı görevli tarafından açıldı.” cümlesinde anlatımın odağı kapıdır. İkinci cümlede işi yapan anlam bakımından belirtilmiş olsa da gerçek özne görevinde değildir; “açıldı” yüklemi edilgendir. Edilgen fiiller çoğunlukla “-l” veya “-n” ekiyle kurulur. Ancak bu ekleri taşıyan … Devamını oku

Öznesine Göre Fiiller ve Dört Çatı Türü

“Usta kapıyı açtı.” cümlesinde açma işini yapan bellidir. “Kapı açıldı.” cümlesinde ise işi yapan söylenmemiş, açılma eyleminden etkilenen kapı öne çıkarılmıştır. İki cümlede de açma eyleminden söz edilir; ancak yüklemin özneyle kurduğu ilişki farklıdır. Öznesine göre fiiller, yüklemde bildirilen eylemi kimin yaptığına ve öznenin bu eylemden nasıl etkilendiğine göre sınıflandırılan fiillerdir. Bu sınıflandırmada dört temel … Devamını oku