Adamakıllı Nasıl Yazılır? Ayrı mı, Bitişik mi?

Adamakıllı kelimesinin doğru bitişik ve yanlış ayrı yazılışını tahtada gösteren Türkçe öğretmeni.

Adamakıllı kelimesi, Türk Dil Kurumuna (TDK) göre bitişik yazılır. “Adam akıllı” şeklinde ayrı yazılması yanlıştır. Günlük dilde sıkça kullanılan bu sözcük, bir işin iyice, gerektiği gibi veya doğru dürüst yapılmasını anlatır.

Doğru yazım: Adamakıllı

Yanlış yazım: Adam akıllı

Örnek: “Bu konuyu adamakıllı konuşmamız gerekiyor.”

İçindekiler

  1. Adamakıllı Neden Bitişik Yazılır?
  2. Adamakıllı Ne Demek?
  3. Adamakıllı Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı

1. Adamakıllı Neden Bitişik Yazılır?

“Adamakıllı” sözcüğü, “adam” ve “akıllı” kelimelerinin kalıplaşmasıyla oluşmuştur. Tek bir anlam bütünlüğü taşıdığı ve sözlükte bu biçimiyle yer aldığı için bitişik yazılır.

Örneğin “İşini adamakıllı yap.” cümlesinde bir kişinin akıllı olmasından değil, işin özenli ve gerektiği gibi yapılmasından söz edilir.

Buna karşılık “akıllı adam” ifadesinde “akıllı” sözcüğü, “adam” adını niteler. Bu iki sözcük ayrı yazılır.

Birleşik kelimelerin yazımı hakkında daha ayrıntılı bilgiye Birleşik Kelimelerin Yazımı başlığından ulaşabilirsiniz.

2. Adamakıllı Ne Demek?

Adamakıllı; “iyice”, “gereği gibi”, “doğru dürüst” ve bazı kullanımlarda “oldukça” anlamlarına gelir. Sözcüğün anlamı, kullanıldığı cümleye göre değişebilir.

Örnek cümleAnlamı
Adamakıllı dinlenmelisin.İyice, yeterince
Bu işi adamakıllı yapalım.Gereği gibi
Adamakıllı bir açıklama yapmadı.Doğru dürüst
Bugün adamakıllı yoruldum.Oldukça, çok

Özellikle olumsuz cümlelerde, bir işin yeterince veya gerektiği gibi yapılmadığını belirtmek için kullanılabilir.

3. Adamakıllı Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı

Adamakıllı sözcüğü, hem günlük konuşmalarda hem de yazılı anlatımda kullanılabilir.

  • Sınavdan önce konuları adamakıllı tekrar etmelisin.
  • Dün gece adamakıllı uyuyamadım.
  • Sorunu adamakıllı inceleyince hatanın nedenini bulduk.
  • Tatilde birkaç gün adamakıllı dinlendik.

Bu örneklerde sözcük, bir işin yapılma biçimini veya derecesini belirtmektedir. “İyice, gereği gibi” anlamındaki adamakıllı her zaman bitişik yazılır.

Yazımı karıştırılan diğer sözcükleri Nasıl Yazılır? bölümünden inceleyebilirsiniz.

Kaynaklar

Türk Dil Kurumu – Güncel Türkçe Sözlük

Türk Dil Kurumu – Yazım Kılavuzu

Yorum yapın